{"id":1843,"date":"2011-01-09T11:13:26","date_gmt":"2011-01-09T09:13:26","guid":{"rendered":"http:\/\/www.3nokta.com\/sah-ve-sultan-iskender-pala-kitap-yorum\/"},"modified":"2011-01-09T11:13:26","modified_gmt":"2011-01-09T09:13:26","slug":"sah-ve-sultan-iskender-pala-kitap-yorum","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.3nokta.com\/3Nokta\/sah-ve-sultan-iskender-pala-kitap-yorum\/","title":{"rendered":"\u015eah ve Sultan, Iskender Pala, Kitap Yorum"},"content":{"rendered":"

\"\u015fah<\/a><\/p>\n

\u201cHami\u015f: Mektubunla birlikte bize bir tas i\u00e7inde at pisli\u011fi g\u00f6ndermi\u015fsin. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k sana bir kavanoz bal g\u00f6nderdim. Ne de olsa herkes kar\u015f\u0131s\u0131ndakine kendi yedi\u011finden ikram eder!\u201d(1)<\/p>\n

Ba\u015far\u0131l\u0131 \u015fiirler yazm\u0131\u015f iki sanat\u00e7\u0131 liderden Sultan Selim\u2019in, \u015eah Ismail\u2019e yazd\u0131\u011f\u0131 mektuplardan birinden yap\u0131lm\u0131\u015f al\u0131nt\u0131y\u0131 okudunuz. Bug\u00fcne kadar Selim ve Ismail\u2019in d\u00f6nemiyle (1490-1520 ler) ilgili bir \u00e7ok kitaplar, ara\u015ft\u0131rmalar yaz\u0131ld\u0131. En \u00e7ok ilgimi \u00e7eken bu ikili aras\u0131ndaki mektupla\u015fmalar olmu\u015ftur. Iskender Pala\u2019n\u0131n son roman\u0131 \u201c\u015eah ve Sultan\u201d  ise bu d\u00f6neme biraz daha farkl\u0131 kurguyla bakmaya \u00e7al\u0131\u015fan bir kitap.<\/p>\n

<\/p>\n

\"\u015fah<\/a><\/p>\n

\u015eah ve Sultan kitab\u0131n\u0131n \u00f6zetini yazmak yerine, tarihi kitap okurken \u00f6zellikle yapt\u0131\u011f\u0131m de\u011ferlendirme tablosunu yandaki resimde dikkatinize sunuyorum. Roman\u0131n temel karakterlerine ait \u00f6nemli notlar\u0131 tuttu\u011fum bu tablo, y\u0131llar sonra kitab\u0131n sayfas\u0131n\u0131 tekrar a\u00e7t\u0131\u011f\u0131mda baz\u0131 \u015feyleri daha h\u0131zl\u0131 hat\u0131rlamamda yard\u0131mc\u0131 oluyor.<\/p>\n

Romanda iki anlat\u0131c\u0131 var. Birincisi Kamber (\u015eah\u2019\u0131n ve \u00f6zellikle Ta\u00e7l\u0131\u2019\u0131n yan\u0131nda) ikincisi H\u00fcseyin (Sultan\u2019\u0131n yan\u0131nda). Ancak tabloda da g\u00f6rebilece\u011finiz gibi, kurgu \u015eah ve Sultan\u2019\u0131 kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131ran \u00c7ald\u0131ran meydan muharebesi \u00f6ncesi ve sonras\u0131 olarak ikiye ayr\u0131l\u0131yor. Sultan\u2019\u0131n yaveri H\u00fcseyin, \u00f6len ikiz karde\u015fi Hasan\u2019\u0131n yerine ge\u00e7iyor ve art\u0131k \u015eah\u2019\u0131 anlatmaya ba\u015fl\u0131yor. Ayn\u0131 \u015fekilde Kamber\u2019de sava\u015f sonras\u0131 Sultan\u2019\u0131n taraf\u0131na ge\u00e7iyor. Iskender Pala b\u00f6ylelikle t\u00fcm kitap boyunca hissedilen adaletli ve tarafs\u0131z yorumlama d\u00fc\u015f\u00fcncesini, roman\u0131n temel konusu haline getiriyor. Ayn\u0131 ki\u015filer iki taraf\u0131da e\u015fit olarak yorumlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor, hak ge\u00e7miyor.<\/p>\n

\u201cIkizim Hasan, \u015eah\u2019\u0131n en yak\u0131nlar\u0131ndan biriydi; ona can\u0131n\u0131 emanet ediyordu. Beri yanda \u015eehzade de bana g\u00fcvenerek rahat uyuyordu. Biz H\u00fcseyin ve Hasan\u2026\u0130ki karde\u015f\u2026Kader defterinde iki d\u00fc\u015fman\u2026T\u0131pk\u0131 Sultan ile \u015eah gibi\u2026\u201d(2)<\/p>\n

\u201cM\u00fcsl\u00fcman ile m\u00fcsl\u00fcman sava\u015f\u0131yor, Anadolu T\u00fcrkleri iki ordu \u00e7\u0131kar\u0131yor, ad\u0131 \u201cgaza\u201d oluyor, karde\u015fimle beni kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya getiriyorlard\u0131.\u201d (3)<\/p>\n

Ayn\u0131 \u015fekilde kitapta hem Alevilerin hem de S\u00fcnnilerin karde\u015f oldu\u011fu \u00fcstteki \u00f6rneklerde g\u00f6rece\u011finiz gibi bir\u00e7ok defa vurgulan\u0131yor. \u015eah da Sultan da ele\u015ftiriliyor veya y\u00fcceltiliyor. T\u00fcm kitap boyunca ciddi bir denge \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 hissediliyor, sanki jimnastikteki denge kalas\u0131 \u00fcst\u00fcndesiniz ve heran bir tarafa devrilmek m\u00fcmk\u00fcn. \u00d6zellikle 377. sayfadaki yorumlar hem kitab\u0131n \u00f6zeti hem de \u00f6zellikle yap\u0131lm\u0131\u015f dengelerin tekrar\u0131 gibi olmu\u015f.<\/p>\n

\u201cAcaba hem  ruhani ve mistik bir lider hem de ac\u0131mas\u0131z bir h\u00fck\u00fcmdar olan \u015eah ile devletle\u015fmi\u015f bir yap\u0131n\u0131n efendisi ve pervas\u0131z bir y\u00f6netici olan Sultan Selim aras\u0131ndaki m\u00fccadele nereye varacakt\u0131?\u201d(4)<\/p>\n

Yavuz Sultan Selim\u2019in inci k\u00fcpeli me\u015fhur resimleri bilinir. Zaten kitap kapa\u011f\u0131nda da bu resimi g\u00f6receksiniz. Romanda bu inci k\u00fcpenin hikayesi \u00e7ok ba\u015far\u0131l\u0131 kurgulanm\u0131\u015f. Selil ve Selma\u2019n\u0131n hikayesi (syf.21-22) ile ortaya \u00e7\u0131kan inci, ilk \u00f6nce \u015eah Ismail\u2019in eline ge\u00e7iyor (syf 126) ve \u015eah inciyi sol kula\u011f\u0131na k\u00fcpe olarak takmaya ba\u015fl\u0131yor (syf 134). Sava\u015f sonras\u0131 k\u00fcpe bu sefer Sultan Selim\u2019e ula\u015f\u0131yor (syf 250) ve sonunda k\u00fcpe sahibine yani Ta\u00e7l\u0131\u2019ya d\u00f6n\u00fcyor (syf 348 ve final).<\/p>\n

Roman\u0131 kurgu ve d\u00fc\u015f\u00fcnce olarak ba\u015far\u0131l\u0131 buldum ancak neredeyse her b\u00f6l\u00fcmde tekrarlanan \u201csevgi nedir?\u201d sorusuna verilen cevaplar biraz zorlama olmu\u015f. Hi\u00e7 olmasaym\u0131\u015f daha iyi olurmu\u015f gibi geliyor. Kamber ile ilgili s\u0131rr\u0131n 88. sayfada s\u00f6ylenmesine bence hi\u00e7 gerek yoktu. Bu s\u0131r kitab\u0131n sonuna kadar saklanabilirdi. Kapak ho\u015f ama sim gereksiz olmu\u015f. Ellerim ve parmaklar\u0131m sim oldu.<\/p>\n

Kitap toplam 390 sayfa ve sat\u0131\u015f fiyat\u0131 15 TL.<\/p>\n

(1) Pala,\u0130skender,\u015eah&Sultan,Kap\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, Istanbul, Kas\u0131m 2010, sayfa: 182<\/p>\n

(2) a.g.e, sayfa:133<\/p>\n

(3) a.g.e, sayfa: 228<\/p>\n

(4) a.g.e, sayfa:171<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201cHami\u015f: Mektubunla birlikte bize bir tas i\u00e7inde at pisli\u011fi g\u00f6ndermi\u015fsin. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k sana bir kavanoz bal g\u00f6nderdim. Ne de olsa herkes kar\u015f\u0131s\u0131ndakine kendi yedi\u011finden ikram eder!\u201d(1) Ba\u015far\u0131l\u0131 \u015fiirler yazm\u0131\u015f iki…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1683,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[4],"tags":[710,1148,1149,1150],"class_list":["post-1843","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gunluk","tag-kitap-yorum","tag-sah-ve-sultan-iskender-pala-yorum","tag-sah-ve-sultan-yorum","tag-sahsultan-yorum"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.3nokta.com\/3Nokta\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1843","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.3nokta.com\/3Nokta\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.3nokta.com\/3Nokta\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.3nokta.com\/3Nokta\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.3nokta.com\/3Nokta\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1843"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.3nokta.com\/3Nokta\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1843\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.3nokta.com\/3Nokta\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1683"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.3nokta.com\/3Nokta\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1843"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.3nokta.com\/3Nokta\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1843"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.3nokta.com\/3Nokta\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1843"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}